Chương 03 - Của cải được tạo ra như thế nào?

 

Naval Kids 

Chương 03 - Của cải được tạo ra như thế nào?

Chiều hôm đó, Bin mang theo một quả xoài vừa hái trong vườn.

- Ông. Hôm qua ông nói cái cây là của cải. Nhưng cháu vẫn chưa hiểu. Chỉ một cái cây thôi mà.

Ông cầm quả xoài lên.

- Cháu nghĩ quả xoài này từ đâu mà có?

Bin: Từ cây.

Ông: Đúng. Thế còn cái cây?

Bin: Từ hạt.

Ông: Thế hạt từ đâu ra?

Bin cười.

- Lại từ cây khác.

Ông gật đầu.

- Của cải cũng giống như vậy. Nó không tự xuất hiện. Nó được tạo ra.

Ông cắt quả xoài làm đôi.

- Nếu ông ăn hết quả xoài này, ngày mai còn không?

Bin: Không.

Ông: Nếu ông trồng hạt của nó thì sao?

Bin: Vài năm nữa sẽ có thêm cây. Rồi có thêm xoài.

Ông mỉm cười.

- Đúng. Đó là điểm khác nhau giữa tiêu dùng và tạo ra.

Bin: Nhưng ông ơi. Người lớn đâu có ai đi trồng xoài.

Ông cười.

- Đúng. Có người trồng cây. Có người mở cửa hàng. Có người viết phần mềm. Có người viết sách. Có người xây một doanh nghiệp. Hình thức khác nhau, nhưng đều có một điểm chung. Họ tạo ra thứ mà người khác thấy có ích.

Ông chỉ vào chiếc điện thoại trên bàn.

- Cái điện thoại này có phải tự nhiên mà có không?

Bin: Không.

Ông: Có rất nhiều người làm ra. Có người thiết kế. Có người viết phần mềm. Có người làm con chip. Có người lắp ráp. Có người vận chuyển. Mỗi người tạo ra một phần giá trị. Và mỗi người nhận lại một phần giá trị.

Bin gật đầu.

- Thế tiền là phần thưởng hả ông?

Ông: Đúng hơn là kết quả. Khi cháu tạo ra điều gì đó có ích, người khác sẵn sàng đổi tiền để lấy nó. Tiền đi theo giá trị. Không phải ngược lại.

Ông lấy tờ giấy hôm qua ra.

Wealth
↓
Freedom
↓
Peace

Rồi ông viết thêm một dòng ở trên.

Value
↓
Wealth
↓
Freedom
↓
Peace

- Ông quên mất một bậc. Có giá trị mới có của cải. Có của cải mới có tự do. Có tự do mới có cơ hội tìm sự bình an.

Bin nhìn tờ giấy.

- Nếu vậy... chỉ cần tạo ra nhiều giá trị là sẽ giàu đúng không?

Ông lắc đầu.

- Không đơn giản thế. Có rất nhiều người làm việc rất chăm, giúp rất nhiều người, nhưng vẫn không giàu. Vì họ chỉ đổi thời gian lấy tiền.

- Trong khi có người tạo ra một thứ, rồi hàng triệu người cùng sử dụng. Đó là khác biệt.

Bin im lặng. Một lúc sau cậu hỏi:

- Thế làm sao một người lại có thể tạo ra giá trị cho nhiều người như vậy?

Ông cười.

- Lần đầu ông nghe Naval nói về điều này, ông cũng bất ngờ. Ông ấy gọi đó là Specific Knowledge. Mai ông kể cháu nghe.

Câu Hỏi Cuối Chương

Câu 1: Theo Naval, của cải là gì?

Câu 2: Tiền thường đi theo điều gì?

Câu 3: Cùng suy nghĩ

Nếu chỉ được chọn một:

• Có nhiều tiền ngay hôm nay.
• Có khả năng tạo ra giá trị suốt đời.

Con sẽ chọn điều nào? Vì sao?

Gợi ý câu trả lời cho Chương 2

Câu 1: Tiền là gì?

Ông gợi ý:
Tiền là phương tiện để trao đổi giá trị.

Câu 2: Tiền có phải là của cải không?

Ông gợi ý:
Không hẳn.

Tiền giúp trao đổi của cải, nhưng bản thân tiền không phải của cải.